Skrzyżowanie o ruchu okrężnym, czyli rondo, to dla niektórych powód do obaw. Prawidłowa jazda po rondzie nie jest wbrew pozorom prosta. Sprawy nie ułatwia fakt, że w Prawie o ruchu drogowym nie ma zapisów objaśniających szczegółowo kwestię pokonywania skrzyżowania o ruchu okrężnym, a interpretacje przepisów są różne.

Rondo jest zwyczajową nazwą specyficznego rodzaju skrzyżowania, na którym ruch odbywa się okrężnie i nie dochodzi do przecięcia kierunków ruchu. W 2012 r. na skrzyżowaniach z ruchem okrężnym doszło do 458 wypadków, w których zginęło 14 osób, a 549 zostało rannych. Dla porównania, na klasycznych skrzyżowaniach z wyznaczonym pierwszeństwem przejazdu było 10 811 wypadków. W ich wyniku życie straciły 543 osoby. Rany odniosło 13 670 osób.

Skrzyżowanie o ruchu okrężnym wydaje się więc stosunkowo bezpieczne. Jest to zasługa nie tylko tego, że kierunki ruchu nie przecinają się w klasyczny sposób. Kształt ronda i umieszczona na środku tzw. wyspa, wymuszają jazdę z mniejszą prędkością. Ponadto przed większością rond w Polsce ustawia się znaki A-7, czyli „ustąp pierwszeństwa przejazdu”. Sprawia to, że kierowcy widząc skrzyżowanie o ruchu okrężnym zwalniają.

W Prawie o ruchu drogowym nie ma przepisów precyzujących jazdę po rondzie. Ten rodzaj skrzyżowania można rozpoznać po znaku drogowym C-12 „ruch okrężny”.

Skrzyżowanie o ruchu okrężnym – zasada pierwszeństwa

Najważniejszą rzeczą, jaką należy wiedzieć chcąc pokonać skrzyżowanie o ruchu okrężnym jest to, kto ma na nim pierwszeństwo. Jeśli nie ma żadnego oznaczenia (w tym znaku A-7), to jeździmy tak, jakby było to skrzyżowanie równorzędne. Stosujemy się więc do tzw. zasady prawej ręki. Pojazdy poruszające się po rondzie muszą w takiej sytuacji przepuszczać te, które na skrzyżowanie o ruchu okrężnym wjeżdżają. Jeśli jednak przed rondem stoi znak „ustąp pierwszeństwa przejazdu”, kierowcy powinni odczekać aż na rondzie zrobi się wystarczająco dużo miejsca na wjazd – ustępując pojazdom już znajdującym się na skrzyżowaniu o ruchu okrężnym. Inna są  zasady jazdy na rondzie z tramwajami – pojazdy szynowe mają bowiem na skrzyżowaniu o ruchu okrężnym bezwzględne pierwszeństwo, chyba, że na skrzyżowaniu działa sygnalizacja świetlna. Wówczas należy stosować się niej. 

Kierunkowskaz na rondzie – używać czy nie?

Kolejną, ważną kwestią jest włączanie kierunkowskazów przed wjazdem na skrzyżowanie o ruchu okrężnym. Tu zdania są podzielone i zaczynają się kontrowersje. Policjanci ruchu drogowego w licznych wypowiedziach wskazują, że kierowcy nie powinni używać sygnalizatorów przed wjazdem, nawet jeśli planują skręcić w lewo, ponieważ przy wjeździe na rondo nie zmieniamy kierunku jazdy (skręt jest wymuszony jedynie geometrią jezdni).

Zupełnie innego zdania jest wielu instruktorów nauki jazdy i egzaminatorów. Uważają oni, że kierunkowskazów należy używać przed wjazdem na rondo. Powołują się na punkt 5 art. 22 Prawa o ruchu drogowym, który mówi:

“Kierujący pojazdem jest obowiązany zawczasu i wyraźnie sygnalizować zamiar zmiany kierunku jazdy lub pasa ruchu oraz zaprzestać sygnalizowania niezwłocznie po wykonaniu manewru.”

Używanie kierunkowskazu na skrzyżowaniu o ruchu okrężnym było także tematem trwającego trzy lata sporu egzaminatorki Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego ze zdającym egzamin. Zdający podczas wjazdu na rondo nie użył lewego kierunkowskazu w wyniku czego jego egzamin został zakończony z wynikiem negatywnym. Zdający uznał, że skrzyżowanie o ruchu okrężnym nie wymaga włączenia kierunkowskazu, dlatego zaskarżył decyzję egzaminatorki do sądu. W efekcie, 4.03.2020 roku – po trzech latach sporu – Naczelny Sąd Administracyjny poparł wcześniejszą decyzję Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że egzaminatorka nie miała racji. W uzasadnieniu sąd napisał, że “dojeżdżając do ronda egzaminowany nie wykonywał manewru zmiany kierunku jazdy. W tych warunkach zasygnalizowanie tego manewru lewym kierunkowskazem nie było wymagane. Tym samym spór został zakończony. Zaznaczmy, że także w interpretacji przepisów przeważają opinie, żeby nie włączać kierunkowskazu przed wjazdem na rondo. Bez względu na to, jak zachowamy się przed wjazdem na skrzyżowanie o ruchu okrężnym należy jednak pamiętać, że trzeba włączyć prawy kierunkowskaz przed zjazdem, którym opuścimy skrzyżowanie. Kierunkowskazu trzeba też używać, kiedy zmieniamy pasy ruchu na rondzie.

Jak jeździć po rondzie dwupasmowym?

Jazda po rondzie dwupasmowym (i więcej) jest bardziej skomplikowana niż na prostym skrzyżowaniu o ruchu okrężnym. Jeśli droga prowadząca do ronda oraz samo skrzyżowanie o ruchu okrężnym ma dwa i więcej pasów ruchu, to:

  •   skręcając w prawo, korzystamy na rondzie z zewnętrznego (prawego) pasa;
  •   skręcając w lewo, korzystamy z pasa wewnętrznego;
  •   jadąc prosto, możemy korzystać z pasa zewnętrznego lub wewnętrznego.

Kierowca, opuszczając skrzyżowanie o ruchu okrężnym lewym pasem, czyli skręcający w danej chwili w prawo, musi ustąpić pierwszeństwa pojazdom jadącym prawym pasem na wprost. Jeśli na drodze są namalowane znaki poziome, to musimy stosować się do ich wskazań.

Czy obserwujecie u innych kierujących problemy z pokonywaniem rond? W razie stłuczki na rondzie upewnij się, że ubezpieczenie OC AC odpowiednio Cię chroni.