Jeszcze kilka lat temu każdy kierowca w Polsce poruszający się po drogach swoim pojazdem musiał w razie kontroli drogowej pokazać dowód rejestracyjny auta, prawo jazdy oraz potwierdzenie zawarcia umowy ubezpieczenia OC. Obecnie brak dowodu rejestracyjnego i brak potwierdzenia OC przy kontroli na drodze nie są już problemem. Zmiana przepisów spowodowała, że kierowcy wystarczy posiadanie ze sobą prawa jazdy, a i ten obowiązek wkrótce ma zniknąć.

Stan prawny sprzed 1 października 2018 roku

Jeszcze 30 września 2018 roku kierowca zatrzymany do kontroli drogowej za brak dowodu rejestracyjnego karany był mandatem. Wówczas Prawo o ruchu drogowym stanowiło, że brak dokumentów podczas kontroli drogowej skutkował nałożeniem na kierującego pojazdem mandatu. Brak potwierdzenia polisy OC narażał na karę w wysokości 50 zł. Tyle samo wynosił mandat za brak dowodu rejestracyjnego.

Przepisy te przestały obowiązywać od 1 października 2018 roku, w wyniku znowelizowania Prawa o ruchu drogowym. Obecnie jazda samochodem bez dokumentów w postaci dowodu rejestracyjnego i potwierdzenia OC nie spowoduje, że przy kontroli drogowej kierowca zostanie obciążony mandatem na łączną kwotę 100 zł. Funkcjonariusze za brak dowodu rejestracyjnego i OC przy kontroli nałożyć mogli maksymalnie nie więcej niż 250 zł kary.

Aktualnie za brak dowodu rejestracyjnego nic nam nie grozi. Policja w czasie kontroli drogowej nie pyta już kierowcy o dokumenty, o ile ten nie zamierza przekraczać granicy, ponieważ w wielu krajach dowód rejestracyjny pojazdu i potwierdzenie zawarcia ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej nadal trzeba mieć przy sobie. Funkcjonariusz może samodzielnie zweryfikować wszystkie niezbędne dane dotyczące auta w Centralnej Ewidencji Pojazdów. Kierowca może mieć przy sobie papierowy dowód rejestracyjny oraz dowód ubezpieczenia OC, ale nie jest do tego zobowiązany.

Przepisy znoszące konieczność wożenia ze sobą dowodu rejestracyjnego czy odcinka potwierdzającego opłacenie składki na OC pojazdu miały wejść w życie już w marcu 2018 roku, ale pojawiły się problemy techniczne z wprowadzeniem nowej Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (tzw. CEPiK 2.0).

Kara za brak OC

Przy kontroli kierowcy nie muszą już okazywać potwierdzenia polisy OC pojazdu, ale przerwanie ciągłości ubezpieczenia samochodu będzie skutkowało nałożeniem kary na kierowcę. Taka kara może być nałożona nawet wówczas, gdy kierowca nie zostanie skontrolowany przez policję na drodze. Jest to możliwe, ponieważ Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny korzysta z rozwiązań, które umożliwiają wskazanie przypadków nieubezpieczenia bez osobistego sprawdzenia dokumentów.

W 2020 roku kara za brak OC wynosi w przypadku samochodu osobowego:

·       przerwa do 3 dni – 1040 zł,

·       od 4 do 14 dni – 2600 zł,

·       powyżej 14 dni – 5200 zł.

Jak policja może zatrzymać dowód rejestracyjny, którego nie ma przy sobie kierowca?

Zdarzyć się może, że z różnych względów policjant zechce zatrzymać dowód rejestracyjny samochodu przy kontroli drogowej. Jak może to zrobić, jeśli kierowca go nie okaże jako dokumentu papierowego? Istnieje taka możliwość. Jazda bez dokumentów nie likwiduje możliwości co do tego, by zatrzymać dowód rejestracyjny. Policja od 1 października 2018 roku  może zatrzymać dokument dowodu rejestracyjnego w systemie informatycznym. Taka informacja pojawi się w Centralnej Ewidencji Pojazdów, a kierowca otrzyma pokwitowanie. W praktyce posiadacz auta będzie mógł mieć papierowy dowód rejestracyjny czy skan dowodu rejestracyjnego, ale pozostanie to bez znaczenia

Do zatrzymania dowodu rejestracyjnego może dojść w przypadku, gdy samochód zatrzymany przez policję:

·   Nie spełnia wymagań ochrony środowiska.

·   Zagraża bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu drogowego.

·   Nie został poddany obowiązkowemu badaniu technicznemu w wyznaczonym terminie lub termin badania nie został wyznaczony prawidłowo.

·   Ma badanie techniczne, ale zostało ono dokonane przez jednostkę do tego nieuprawnioną.

Zatrzymanie dowodu rejestracyjnego – fizycznie lub w systemie CEPiK – będzie miało też miejsce, jeśli zajdzie uzasadnione przypuszczenie, że dane dotyczące dowodu rejestracyjnego zawarte w ewidencji nie odpowiadają stanowi faktycznemu.

Kiedy papierowy dowód rejestracyjny pojazdu jest potrzebny?

Papierowy dowód rejestracyjny nadal jest ważny i pozostaje w mocy. Kierowca musi go mieć przy sobie podczas wizyty w stacji kontroli pojazdów, w której dokonywane będzie badanie techniczne. Niemożliwa jest też sprzedaż auta bez dowodu rejestracyjnego.

Bez wożenia, ale z obowiązkiem posiadania

Ministerstwo Cyfryzacji przypomina wszystkim właścicielom pojazdów mechanicznych, że brak kar za jazdę bez dokumentów, czyli bez dowodu rejestracyjnego i bez potwierdzenia polisy OC, nie oznacza, że dokumenty te tracą swoją moc prawną. Kierowcy nadal muszą mieć ważny dowód rejestracyjny, z potwierdzeniem przeprowadzenia badania technicznego. Dokument ten jest konieczny do tego, by wyjechać za granicę. Właściciele pojazdów zarejestrowanych poza Polską obowiązkowo muszą posiadać przy sobie dowód rejestracyjny auta i potwierdzenie zawarcia umowy ubezpieczenia. Każdy kierowca musi wozić ze sobą prawo jazdy i dowód osobisty. Niewykluczone też, że policjant zapyta prowadzącego pojazd o to, kto aktualnie przechowuje dowód rejestracyjny auta. Wystarczy odpowiedzieć, że dowód znajduje się w miejscu zamieszkania lub w siedzibie firmy.

Kara za brak prawa jazdy

O ile brak OC przy sobie czy brak dowodu rejestracyjnego przy kontroli drogowej aktualnie nie spowoduje nałożenie na kierującego pojazdem mandatu, o tyle brak prawa jazdy jest już karany mandatem. Ministerstwo Cyfryzacji zapowiada, że wkrótce i prawa jazdy nie będzie trzeba wozić ze sobą samochodem. Będzie miało ono charakter elektroniczny. Na razie dokument prawa jazdy obowiązkowo trzeba mieć ze sobą. Uruchomiona została już natomiast aplikacja na smartfony mObywatel, która zawiera dane z rejestrów państwowych, w tym dotyczące dowodu rejestracyjnego, obowiązkowej polisy OC czy karty pojazdu. Każdy kierowca, który w swoim telefonie ma taką aplikację, w zakładce mPojazd może sprawdzić wszystkie te informacje.

Nadal obowiązuje mandat w wysokości 50 zł, jeśli kierowca przy kontroli na żądanie policji nie okaże prawa jazdy, ale nie zostaną nałożone na niego punkty karne za brak takiego dokumentu.

Źródła: 

https://moto.pl/MotoPL/7,88389,23969482,bez-dowodu-rejestracyjnego-i-polisy-oc-od-1-pazdziernika-koniec.html

https://www.motofakty.pl/artykul/kodeks-drogowy-2019-czy-jazda-bez-dowodu-rejestracyjnego-i-polisy-oc-jest-karana.html